hits

Til ein klimaskeptikar

Greenpeace activists burn a symbol of carbon dioxide as they demonstrate on November 13, 2008 in front of the Klingenberg power plant in Berlin. The environmentalists protested against plans by energy supplyer Vattenfall to transform the gas-fired plant into a coal-fired powerhouse. AFP PHOTO DDP/THEO HEIMANN GERMANY OUT
Illustrasjonsfoto: Theo Heimann/AFP

Av  Martin A. Engeset fyste formann for Mensa Norge

President Trump sin logikk: Etterisolerar du huset, stig temperaturen inne, men etterisolerar du Jorda med CO2, etc., er det kinesisk
bedrageri og propaganda seia at det gjev isolasjonseffekt og hgare temperatur.

Ein kan mla CO2-innhaldet som har vore i lufta i alle fall 800.000 r tilbake. Dette gjer ein ved mla CO2 i luftblrer i opptil s gamal is
i Antarktis og p Grnland. Innhaldet av CO2 har svinga mellom rundt 200 ppm (delar pr. million) under istider og rundt 300 ppm i varmare tider.
Svingingane i CO2 meinar ein har vore i alle fall medverkande rsak til istider og varmare tider. (Ei anna mogeleg medverkande rsak er periodiske svingingar i varmestrlinga fr sola.)

Les ogs: Miljmyter for fall

Rundt 1850 tok ein til brenna kol for alvr og CO2 i lufta tok til stiga - fyrst sakte, men etter som industrialiseringa skaut fart og seinar bil, andre motorar, damplokomotiv og motoriserte skip, etc., ogs fly, kom til for alvr, vart stiginga brattare.

Arkivfoto fra Sveagruven p Svalbard. Foto: NTB Scanpix

I mi skuletid sa lrebkene at CO2 utgjorde 270 ppm. Dei var nok littforelda, for mlingar fr Hawaii syner 314 ppm i 1958. S alt d var ein komen i overkant av toppane av dei naturlege svingingane for dei siste i alle fall 800ooo ra. Pr. i dag har ein 405 ppm i gjenomsnitt (det svingar svakt med rstidene avdi det er meir folk og meir land/planteliv p nordlege enn p srlege halvkule). Alts ei stiging p ca. 90 ppm (nr 30 prosent) p dei ca. 60 ra fr 1958, eller nr 150 ppm (vel 55 prosent) fr rundt 1850, d det visstnok lg p ca. 260 ppm.

Les ogs: Er vi bilister spedalske i deres yne?

For g tilbake til det isolerte huset: Steien i steinulla eller glaset i Glava isolerar lite. Det som isolerar, er at mattene held lufta i dei still. Stillestande luft leier varme drleg, og isolerar alts godt. Er det nytta 20 cm isolasjonsmatter i  veggane, er det alts eit 20 cm tjukt lag stillestande luft som gjev isolasjon og god varme inne.

Kva er det tilsvarande for CO2?

Atmosfra nr hgt opp, men vert tynnare med hgda. Men dersom vi seier at den tilsvarar eit 15 km (= 1.500.000 cm) tjukt luftlag med same
lufttrykket som ved jordoverflata, skulle det vera nr nok til at ein kan laga eit meiningsfyllt reknestykke:
1500000 cm 405ppm =  1500000 x 405 : 1000000 = 607,5 cm.

Etter dette forenkla reknestykket, tilsvarar CO2 i lufta alts eit isolerande stillestande luftlag p 600 cm - eller 6 m steinull eller Glava.
Effekten er nok litt mindre i og med CO2-en ikkje er stillestande, men likevel. Og i motsetnad til stein og til glas i Glava, er CO2 aktivt
isolerande.

Martin A. Engeset

Les ogs: Klimakampen: 18 r med fiasko er nok

Av desse 6 m, er rundt 1,3 m steinull komne til dei siste 60 ra, ogvel 2 m sidan 1850.

S overflatisk sagt, meinar Trump at opplysninga om at etterisolering med 1,3 m - eller 2 m -  steinull ekstra gjev meir isolasjon og meir varme, berre er kinesisk propaganda for skada amerikansk og vestleg industri.

I tillegg kjem at hgare temperatur gjev meir vassdamp i lufta, og ogs vassdamp isolerar. Stig temperaturen s mykje at permafrosten i nord smeltar og frigjev mengder av metan, vert det enno verre, for metan har mykje strre isolasjonseffekt enn CO2 (men vert ikkje verande i lufta i hundrevis og tusenvis av r, slik CO2 kan).

Fjerning av CO2 fr lufta? Pr. i dag er det berre eventyrfortelling fr ma. politikarar utan nok kunnskap, og fr kol- og oljeindustrien. For det eine finnest ikkje teknologien som skal til, og for det andre finnest ikkje lagerplass til s enorme mengder, tome gruver og ditto oljebrunnar innkludert.

I tillegg kjem skadane som skjer i havet, avdi CO2 gjer vatnet surare. Betskapen seier at i aller verste fall, kan 70% av alle artane i havet li borte.

Donald Trump under talen til FN. Foto: Spencer Platt/AFP


Vel, som han sa ein mann: Einkvar bygningsmann kan attestera at etterisolerar du huset, stig varmen inne. Br ikkje USA velga ein byggningsmann til president neste gong?

(Eg presiserar at ovanforstande er ei forenkla framstelling, men hovedinnhaldet er rett: Etterisolerar du, vert det varmare.)

 
Ingen kommentarer

Skriv en ny kommentar